YEARS algoritması
Üç klinik kritere göre uyarlanmış D-dimer eşiğiyle pulmoner emboliyi dışlama
- ESC 2019 PE guideline
- AWMF S2k VTE 2023
- YEARS study, 12 Dutch hospitals
Kaynaklar son kontrol: 2026-10-13
YEARS algoritması
Üç klinik kritere göre uyarlanmış D-dimer eşiğiyle pulmoner emboliyi dışlama
Pulmoner emboli şüphesi olan hemodinamik olarak stabil hastalarda doğrulanmıştır; orijinal çalışmaya gebeler alınmamıştır (gebelikte Artemis uyarlamasını kullanın). YEARS'ı yaşa göre ayarlı D-dimer eşiğiyle birleştirmeyin.
Yorumlama
| PE dışlandı — YEARS kriteri yok, D-dimer < 1000 µg/L | YEARS stratejisine göre PE, BT pulmoner anjiyografi olmadan dışlanmış kabul edilir. |
|---|---|
| PE dışlandı — ≥ 1 YEARS kriteri, D-dimer < 500 µg/L | YEARS stratejisine göre PE, BT pulmoner anjiyografi olmadan dışlanmış kabul edilir. |
| PE dışlanamadı — YEARS stratejisinde BT pulmoner anjiyografi | Kriter yokken D-dimer ≥ 1000 µg/L veya ≥ 1 kriter varken D-dimer ≥ 500 µg/L: YEARS stratejisi BT pulmoner anjiyografi ile devam eder. |
YEARS algoritması nedir?
YEARS algoritması, Wells skorundan üç kriteri — DVT'nin klinik bulguları, hemoptizi ve en olası tanının PE olması — bunlara bağlı bir D-dimer eşiğiyle birleştirir: kriter yoksa 1000 µg/L, en az bir kriter varsa 500 µg/L. Van der Hulle ve arkadaşları algoritmayı 12 Hollanda hastanesinde 3465 hastada test etti (Lancet 2017); BT anjiyografi gereksinimi Wells ve sabit eşikle %34 iken YEARS ile %48 oranında ortadan kalktı.
Ne zaman kullanılır?
- Acil serviste, serviste veya poliklinikte PE şüphesi olan stabil hastalar.
- Güvenlikten ödün vermeden BT anjiyografi kullanımını azaltmak için (dışlama sonrası 3 aylık VTE %0,61).
- D-dimer klinik değerlendirmeyle eş zamanlı alınabiliyorsa.
Ne zaman kullanılmaz?
- Hemodinamik instabilite veya masif PE'den güçlü şüphe.
- Gebelik — kompresyon ultrasonografisi eklenmiş gebeliğe uyarlanmış YEARS (Artemis) kullanılır.
- Yaşa göre ayarlanmış D-dimer eşiğiyle birlikte — iki strateji birlikte doğrulanmamıştır.
Klinik ipuçları ve sınırlamalar
- Pulmoner emboli şüphesi olan hemodinamik olarak stabil hastalarda doğrulanmıştır; orijinal çalışmaya gebeler alınmamıştır (gebelikte Artemis uyarlamasını kullanın). YEARS'ı yaşa göre ayarlı D-dimer eşiğiyle birleştirmeyin.
- YEARS kriteri olan hastalar dahil herkeste D-dimer ölçülür.
- Eşikler kesindir: kriter yokken tam 1000 µg/L, kriter varken tam 500 µg/L PE'yi dışlamaz.
- Laboratuvar FEU mu DDU mu raporluyor? YEARS eşikleri FEU'ya göredir (ng/mL = µg/L).
- 'En olası tanı PE' kriteri özneldir ve hekimler arası farkın büyük kısmını açıklar.
Sık sorulan sorular
YEARS'ın üç kriteri nelerdir?
Derin ven trombozunun klinik bulguları, hemoptizi ve en olası tanının pulmoner emboli olması.
YEARS'ta D-dimer eşiği kaçtır?
YEARS kriteri yoksa D-dimer < 1000 µg/L (FEU), en az bir kriter varsa < 500 µg/L olduğunda PE dışlanmış kabul edilir. Diğer tüm hastalarda YEARS stratejisi BT pulmoner anjiyografi ile devam eder.
YEARS Avrupa kılavuzlarında önerilir mi?
ESC 2019, D-dimer eşiğini klinik olasılığa göre uyarlamanın bir yolu olarak YEARS'ı tanır; Alman AWMF S2k kılavuzu (2023) da alternatif bir strateji olarak tanımlar.
YEARS gebelikte kullanılabilir mi?
Yalnızca gebeliğe uyarlanmış şekliyle (Artemis çalışması, NEJM 2019); DVT bulgusu varsa bacak ultrasonografisi eklenir.
Kanıt ve kılavuzlar
- Birincil kaynak: van der Hulle T et al. Simplified diagnostic management of suspected pulmonary embolism (the YEARS study): a prospective, multicentre, cohort study. Lancet 2017;390(10091):289-297.
- ESC 2019 acute PE guideline, section 4 (YEARS model; D-dimer cut-off adapted to clinical probability).
- AWMF S2k 065-002 (2023), section 3.2.2 (YEARS-Algorithmus).
- van der Pol LM et al. Pregnancy-adapted YEARS algorithm for diagnosis of suspected pulmonary embolism (Artemis). N Engl J Med 2019;380:1139-1149.
Başka bir sorun mu var?
Medelix klinik soruları güncel kılavuzlar ve çalışmalardan yanıtlar — her ifade kaynağıyla.
Medelix'e YEARS algoritması hakkında sorİlgili hesaplayıcılar
- Wells skoru (pulmoner emboli)PE için klinik olasılık
- Revize Cenevre skoru (basitleştirilmiş)Pulmoner emboli için klinik test öncesi olasılık, her kriter bir puan
- Yaşa göre ayarlanmış D-dimer eşiği50 yaş üstünde PE'yi dışlamak için D-dimer eşiği (yaş × 10 µg/L)
- PERC kuralıPulmoner Emboli Dışlama Kriterleri — klinik izlenim zaten düşükse D-dimer istemeden PE'yi dışlama
Bu hesaplayıcıyı sitenize ekleyinWeb sitenizde, intranetinizde veya ders materyalinizde ücretsiz kullanın. Aşağıdaki kodu kopyalayın.
<iframe src="https://medelix.ai/tr/embed/years-algorithm" title="YEARS algoritması – Medelix" width="100%" height="620" style="border:0;max-width:720px" loading="lazy"></iframe>
<p><a href="https://medelix.ai/tr/hesaplayicilar/years-algoritmasi">Medelix YEARS algoritması hesaplayıcı</a></p>Hekimler ve tıp öğrencileri içindir. Bu araçlar klinik değerlendirmeyi destekler, yerine geçmez. Sonuçları her zaman orijinal kaynak ve yerel protokollerinizle karşılaştırın.