MedeliX
Sormaya başla

Ottawa diz kuralı

Erişkinlerde akut diz yaralanması sonrası diz grafisi gerekliliği

Kaynaklar son kontrol: 2026-11-03

Ottawa diz kuralı

Erişkinlerde akut diz yaralanması sonrası diz grafisi gerekliliği

Kural uygulanabilir mi?
Sonuç için tüm alanları doldur.

Acil serviste erişkinlerde geliştirilip doğrulanmıştır. 'İzole' patella hassasiyeti, dizde başka kemik hassasiyeti olmaması demektir. 'Yük verememe' dört adım atamamaktır (topallayarak yürümek yük vermek sayılır). Kural yalnızca kırıkla ilgilidir; bağ veya menisküs yaralanmasını değerlendirmez.

Kaynak: Stiell IG, Greenberg GH, Wells GA et al. Prospective validation of a decision rule for the use of radiography in acute knee injuries. JAMA 1996;275(8):611-615. PMID 8594242.Aç

Yorumlama

Kural uygulanamazHasta, kuralın geliştirildiği ve doğrulandığı popülasyonun dışında; kural bu hasta için bir şey söylemez.
Kurala göre diz grafisi gerekmiyorBeş bulgunun hiçbiri yok. 1996 JAMA validasyonunda kural negatifken kırık olasılığı %0 olarak tahmin edildi (%95 GA %0–0,4).
Kurala göre diz grafisi endikasyonuBeş bulgudan en az biri var. Kural duyarlılığa göre ayarlanmıştır: kuralı pozitif olan hastaların çoğunda kırık yoktur (özgüllük yaklaşık %50).

Ottawa diz kuralı nedir?

Ottawa diz kuralı, akut diz yaralanması olan erişkinlerden hangilerine diz grafisi gerektiğini belirler. Stiell ve arkadaşları kuralı Ottawa'da 1.047 acil hastasında geliştirdi (Ann Emerg Med 1995) ve 1.096 yeni hastada prospektif olarak doğruladı (JAMA 1996); bu çalışmada klinik önemli 63 kırığın tümü saptandı. Kuralın uygulanması diz grafilerini yaklaşık %28 azaltabilir.

Ne zaman kullanılır?

  • Acil serviste, acil polikliniğinde veya birinci basamakta akut künt ya da burkulma tipi diz yaralanması olan erişkinler.
  • Taburculuk öncesi diz grafisi gerekip gerekmediğine karar vermek.
  • Yapılandırılmış diz muayenesini öğretmek: fibula başı, patella, fleksiyon, yük verme.

Ne zaman kullanılmaz?

  • Güvenilir muayene edilemeyen hastalar — intoksikasyon, bilinç bozukluğu, dikkat dağıtıcı yaralanmalar.
  • Çocuklar, yerel olarak pediatrik bir validasyon kullanılmıyorsa — türetme ve validasyon erişkinlerde yapıldı.
  • Penetran yaralanmalar, günler-haftalar önceki yaralanmalar veya kontrole gelen hastalar.

Nasıl hesaplanır?

Aşağıdakilerden HERHANGİ BİRİ varsa diz grafisi: yaş ≥ 55; fibula başında hassasiyet; patellada izole hassasiyet; 90°'ye fleksiyon yapamama; hem yaralanmadan hemen sonra hem acil serviste yük verememe (4 adım).

Klinik ipuçları ve sınırlamalar

  • Acil serviste erişkinlerde geliştirilip doğrulanmıştır. 'İzole' patella hassasiyeti, dizde başka kemik hassasiyeti olmaması demektir. 'Yük verememe' dört adım atamamaktır (topallayarak yürümek yük vermek sayılır). Kural yalnızca kırıkla ilgilidir; bağ veya menisküs yaralanmasını değerlendirmez.
  • Tek başına ≥ 55 yaş kuralı pozitif yapar — bu kurala göre yaşlı hastalara her zaman grafi çekilir.
  • 'İzole' patella hassasiyeti, patellada olup dizin diğer kemik noktalarında olmayan hassasiyettir.
  • Yük verme, hem yaralanmadan hemen sonra hem acil serviste dört adım atabilmektir; topallamak kabul edilir.
  • Negatif kural kırığı dışlar; bağ, menisküs veya ekstansör mekanizma yaralanmasını dışlamaz, bunlar klinik izlem gerektirir.
  • 2004 tarihli, altı erişkin çalışmasını içeren sistematik derlemede birleşik duyarlılık %98,5, özgüllük %48,6 bulundu.

Sık sorulan sorular

Ottawa diz kuralının kriterleri nelerdir?

Yaş ≥ 55, fibula başında hassasiyet, izole patella hassasiyeti, 90°'ye fleksiyon yapamama veya hem hemen sonra hem acilde dört adım atamama. Birinin varlığı grafi için yeterlidir.

Ottawa diz kuralının duyarlılığı nedir?

Türetme ve 1996 validasyonunda duyarlılık %100 idi; 2004 sistematik derlemesi altı erişkin çalışmasında birleşik %98,5 buldu.

Ottawa diz kuralı çocuklarda kullanılır mı?

Kural erişkinlerde geliştirilip doğrulandı. Çocuklarda kullanım ayrı validasyon çalışmalarına ve yerel protokollere bağlıdır.

Ottawa diz kuralı ön çapraz bağ veya menisküs yırtığında işe yarar mı?

Hayır. Kural yalnızca kırık için grafi gerekip gerekmediğine karar verir. Yumuşak doku yaralanmaları klinik olarak ve gerekirse MR ile değerlendirilir.

Kanıt ve kılavuzlar

  1. Birincil kaynak: Stiell IG, Greenberg GH, Wells GA et al. Prospective validation of a decision rule for the use of radiography in acute knee injuries. JAMA 1996;275(8):611-615. PMID 8594242.
  2. Stiell IG, Greenberg GH, Wells GA et al. Derivation of a decision rule for the use of radiography in acute knee injuries. Ann Emerg Med 1995;26(4):405-413.
  3. Bachmann LM, Haberzeth S, Steurer J, ter Riet G. The accuracy of the Ottawa knee rule to rule out knee fractures: a systematic review. Ann Intern Med 2004;140(2):121-124.

Başka bir sorun mu var?

Medelix klinik soruları güncel kılavuzlar ve çalışmalardan yanıtlar — her ifade kaynağıyla.

İlgili hesaplayıcılar

Bu hesaplayıcıyı sitenize ekleyinWeb sitenizde, intranetinizde veya ders materyalinizde ücretsiz kullanın. Aşağıdaki kodu kopyalayın.
<iframe src="https://medelix.ai/tr/embed/ottawa-knee" title="Ottawa diz kuralı – Medelix" width="100%" height="620" style="border:0;max-width:720px" loading="lazy"></iframe> <p><a href="https://medelix.ai/tr/hesaplayicilar/ottawa-diz-kurali">Medelix Ottawa diz kuralı hesaplayıcı</a></p>

Hekimler ve tıp öğrencileri içindir. Bu araçlar klinik değerlendirmeyi destekler, yerine geçmez. Sonuçları her zaman orijinal kaynak ve yerel protokollerinizle karşılaştırın.