Anyon açığı
Metabolik asidozun sınıflandırılması
Kaynaklar son kontrol: 2026-10-13
Anyon açığı
Metabolik asidozun sınıflandırılması
Potasyum burada dahil değildir. 12 mmol/L sınırı gelenekseldir — referans aralıkları laboratuvar ve cihaza göre değişir.
Yorumlama
| Normal / düşük | ≤ 12 mmol/L — metabolik asidozda bu aralıktaki bir açık hiperkloremik (normal açıklı) asidozla uyumludur. |
|---|---|
| Yüksek | > 12 mmol/L — yüksek anyon açıklı asidoz (laktat, ketonlar, böbrek yetmezliği, toksinler). |
Anyon açığı nedir?
Anyon açığı, serumda ölçülen katyonlar ile anyonlar arasındaki farktır — sodyumdan klorür ve bikarbonatın çıkarılması — ve albümin, laktat ve ketoasitler gibi ölçülmeyen anyonları yansıtır. Metabolik asidozu yüksek anyon açıklı ve normal anyon açıklı (hiperkloremik) olarak ayırmak için kullanılır. Albümin en önemli ölçülmeyen anyon olduğundan Figge ve ark. (1998), albümindeki her 1 g/dL düşüşün açığı yaklaşık 2,5 mmol/L azalttığını gösterip bir düzeltme önermiştir.
Ne zaman kullanılır?
- Her metabolik asidozda (düşük bikarbonat, düşük pH) yüksek ve normal anyon açıklı nedenleri ayırmak için.
- Toksik madde alımı (metanol, etilen glikol, salisilat), diyabetik veya alkolik ketoasidoz ya da laktik asidoz şüphesinde.
- Düzeltilmemiş açığın yüksek anyon açıklı asidozu gizleyebildiği kritik veya hipoalbüminemik hastalarda.
Ne zaman kullanılmaz?
- Uygun bir kan gazı veya klinik bağlam olmadan — tek başına bir değer asit-baz bozukluğu tanısı koydurmaz.
- Sodyum, klorür ve bikarbonat farklı örneklerden veya cihazlardan geldiğinde.
Nasıl hesaplanır?
AA = Na⁺ − (Cl⁻ + HCO₃⁻) Albümine göre düzeltilmiş AA = AA + 2,5 × (4,0 − albümin g/dL) = AA + 0,25 × (40 − albümin g/L)
Klinik ipuçları ve sınırlamalar
- Potasyum burada dahil değildir. 12 mmol/L sınırı gelenekseldir — referans aralıkları laboratuvar ve cihaza göre değişir.
- Hesaplayıcı normal albümin olarak 4,0 g/dL (40 g/L) kullanır; Figge düzeltmesi laboratuvarın kendi normal değerini kullanır, bu nedenle sonuçlar yaklaşık 1 mmol/L farklılık gösterebilir.
- Avrupa'da ve Türkiye'de albümin çoğunlukla g/L veya g/dL olarak raporlanır: g/L'yi 10'a bölerek g/dL elde edin.
- Normal üst sınır cihaza bağlıdır — modern iyon seçici elektrotlarla birçok laboratuvar potasyumsuz yaklaşık 3–11 mmol/L bildirir. Yerel aralığı kullanın.
- Yüksek anyon açıklı asidozda açıktaki artışı bikarbonattaki düşüşle karşılaştırın (delta oranı); eşlik eden normal açıklı asidozu veya metabolik alkalozu yakalar.
- Düşük veya negatif açık laboratuvar hatası, hipoalbüminemi, paraproteinemi ya da bromür/lityum zehirlenmesini düşündürür.
Sık sorulan sorular
Normal anyon açığı kaçtır?
Geleneksel olarak potasyumsuz yaklaşık 8–12 mmol/L; modern cihazlar daha düşük değerler verir ve aralıklar laboratuvara göre değişir. Her zaman yerel referans aralığı ve albümin düzeyiyle yorumlayın.
Anyon açığı albümine göre nasıl düzeltilir?
Albümin normalin altında olduğu her 1 g/dL (10 g/L) için 2,5 mmol/L ekleyin: düzeltilmiş AA = AA + 2,5 × (4,0 − albümin g/dL) veya AA + 0,25 × (40 − albümin g/L).
Yüksek anyon açıklı metabolik asidozun nedenleri nelerdir?
Laktat, ketoasitler (diyabetik, alkolik, açlık), ileri böbrek yetmezliği ve metanol, etilen glikol, salisilat gibi toksinler. Toksik alkol şüphesinde ozmolar açık hesaplamak yardımcıdır.
Kanıt ve kılavuzlar
Başka bir sorun mu var?
Medelix klinik soruları güncel kılavuzlar ve çalışmalardan yanıtlar — her ifade kaynağıyla.
Medelix'e Anyon açığı hakkında sorİlgili hesaplayıcılar
Bu hesaplayıcıyı sitenize ekleyinWeb sitenizde, intranetinizde veya ders materyalinizde ücretsiz kullanın. Aşağıdaki kodu kopyalayın.
<iframe src="https://medelix.ai/tr/embed/anion-gap" title="Anyon açığı – Medelix" width="100%" height="620" style="border:0;max-width:720px" loading="lazy"></iframe>
<p><a href="https://medelix.ai/tr/hesaplayicilar/anyon-acigi">Medelix Anyon açığı hesaplayıcı</a></p>Hekimler ve tıp öğrencileri içindir. Bu araçlar klinik değerlendirmeyi destekler, yerine geçmez. Sonuçları her zaman orijinal kaynak ve yerel protokollerinizle karşılaştırın.