KTBT – Genel cerrahi: Akut pankreatit

TUSZorluk: ortaSon güncelleme:

Safra taşı öyküsü olan 51 yaşındaki erkek hastaya karın ağrısı ve serum lipaz düzeyinin normalin üst sınırının 6 katı olmasıyla akut pankreatit tanısı konuyor. Yatışının ilk gününde solunum yetmezliği gelişiyor; destek tedavisiyle 36 saat içinde tamamen düzeliyor. Kontrastlı BT'de peripankreatik sıvı koleksiyonu ve nekroz saptanmıyor; başka organ yetmezliği gelişmiyor.

Revize Atlanta sınıflamasına göre bu hastanın ağırlık derecesi aşağıdakilerden hangisidir?

Cevap ve açıklama

Doğru cevap: B. Orta ağır (moderately severe) akut pankreatit

Revize Atlanta sınıflaması akut pankreatiti klinik olarak üç dereceye ayırır. Hafif akut pankreatitte organ yetmezliği ve lokal ya da sistemik komplikasyon yoktur. Orta ağır akut pankreatitte 48 saatten kısa süren geçici organ yetmezliği ve/veya peripankreatik sıvı koleksiyonları gibi lokal ya da sistemik komplikasyonlar bulunur. Ağır akut pankreatit ise 48 saati aşan kalıcı organ yetmezliği ile tanımlanır ve çoğunlukla birden fazla organ sistemini tutar. Bu hastada solunum yetmezliği gelişmiş ancak 36 saat içinde düzelmiştir; yani geçici organ yetmezliği vardır. Bu nedenle tablo hafif değil, kalıcı organ yetmezliği olmadığı için ağır da değildir: orta ağır akut pankreatittir. Revize Atlanta sınıflamasında “kritik” diye bir derece yoktur.

Şıkların açıklaması

  • A. Hafif akut pankreatitYanlış. Hafif pankreatitte hiç organ yetmezliği olmamalıdır; bu hastada geçici solunum yetmezliği gelişmiştir.
  • B. Orta ağır (moderately severe) akut pankreatitDoğru. 48 saatten kısa süren geçici organ yetmezliği orta ağır akut pankreatiti tanımlar.
  • C. Ağır akut pankreatitYanlış. Ağır pankreatit için organ yetmezliğinin 48 saatten uzun sürmesi gerekir.
  • D. Kritik akut pankreatitYanlış. Revize Atlanta sınıflaması üç derece içerir; “kritik” derecesi yoktur.
  • E. Kronik pankreatitYanlış. Tablo akut başlangıçlıdır; kronik pankreatit bir ağırlık derecesi değildir.

Akılda tut

Revize Atlanta: organ yetmezliği yok → hafif; <48 saat geçici organ yetmezliği veya lokal komplikasyon → orta ağır; >48 saat kalıcı organ yetmezliği → ağır.

Kaynaktan

“Mild acute pancreatitis is defined by the absence of organ failure and local or systemic complications. Moderately severe disease involves transient organ failure lasting less than 48 hours or local or systemic complications”

Kaynaklar

  1. Wang CF, Tariq A, Chandra S. Acute Pancreatitis. StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2025.

Medelix tarafından, belirtilen kaynaklara dayanılarak yazılmış özgün pratik sorulardır — ÖSYM'nin resmî veya çıkmış TUS soruları değildir. Yalnızca eğitim amaçlıdır; hekim değerlendirmesinin yerini tutmaz. Sorularımız nasıl hazırlanıyor.